Studimi më i madh i këtij lloji i kryer ndonjëherë, zbuloi se vegjetarianët kanë një rrezik 21% më të ulët të kancerit të pankreasit dhe një rrezik 9% më të ulët të kancerit të gjirit, krahasuar me ngrënësit e mishit.
Ata gjithashtu kanë një rrezik më të ulët prej 12% për kancer të prostatës, 28% më të ulët rrezik për kancer të veshkave dhe 31% më të ulët rrezik për mielomë multiple.
Megjithatë, studiuesit në Universitetin e Oksfordit, zbuluan se vegjetarianët kanë pothuajse dyfishin e rrezikut të llojit më të zakonshëm të kancerit të ezofagut, krahasuar me ata që hanë mish.
Kjo mund të jetë për shkak se vegjetarianët nuk marrin disa lëndë ushqyese kyçe, sugjeroi ekipi.
Është e njohur tashmë se ngrënia e mishit të përpunuar si proshuta dhe sallami, është e lidhur me një rrezik në rritje të kancerit të zorrëve dhe ndoshta të kancerit të stomakut.
Mishi i kuq si viçi, derri dhe qengji gjithashtu rrit rrezikun, ndërsa mishi i bardhë, si pula dhe gjeldeti, nuk ka treguar ndonjë lidhje.
Ekspertët që qëndrojnë pas studimit të ri, të botuar në British Journal of Cancer, thanë se nevojitej më shumë punë për të përcaktuar nëse konsumi i përgjithshëm i mishit është problematik kur bëhet fjalë për kancerin, apo nëse diçka specifike në dietat vegjetariane ul rrezikun e kancerit.
Hulumtimi i ri përfshinte të dhëna nga studime të ndryshme në të gjithë botën, ku shumica e njerëzve vinin nga Mbretëria e Bashkuar dhe SHBA-ja.
U përfshinë rreth 1.64 milionë ngrënës mishi, së bashku me 57,016 ngrënës shpendësh (pa mish të kuq), 42,910 njerëz që hëngrën peshk dhe pa mish (pescatarianë), 63,147 vegjetarianë dhe 8,849 veganë.
I udhëhequr nga studiues në Oxford Population Health, i cili është pjesë e Universitetit të Oksfordit, dhe i financuar nga Fondi Botëror i Kërkimit të Kancerit, studimi hetoi 17 kancere të ndryshme, duke përfshirë ato të traktit gastrointestinal, mushkërive, sistemit riprodhues, traktit urinar dhe kancerit të gjakut.
Marrja e ushqimit, përgjithësisht gjatë 12 muajve të mëparshëm ose një “dietë tipike”, u vlerësua duke përdorur pyetësorë ushqimorë. Faktorët që mund të ndikojnë në rezultate, siç është indeksi i masës trupore, u morën në konsideratë.
Kur u studiuan veganët, studiuesit zbuluan se ata kishin një rrezik dukshëm më të lartë të kancerit të zorrëve në krahasim me ngrënësit e mishit.
Ata thanë se kjo mund të jetë për shkak të një konsumi të ulët mesatar të kalciumit, krahasuar me njerëzit e tjerë (590 miligramë në ditë krahasuar me një rekomandim prej 700 miligramësh në ditë) dhe konsumit të ulët të lëndëve të tjera ushqyese.
Organizata për Kërkime mbi Kancerin në Mbretërinë e Bashkuar ka zbuluar tashmë se kalciumi ul rrezikun e kancerit të zorrëve, me një gotë të madhe qumështi në ditë të lidhur me një ulje prej 17%.
Megjithatë, ekipi i Oksfordit tha se nevojiten më shumë kërkime në këtë fushë, për shkak të faktit se vetëm 93 raste të kancerit të zorrëve u gjetën në grupin vegan.
Për kanceret e tjera të studiuara, nuk kishte prova që rreziku tek veganët ndryshonte nga ata që hanë mish, dhe për disa kancere më pak të zakonshme kishte shumë pak raste vegane për t’u analizuar.
Vegjetarianët gjithashtu nuk kishin një rrezik më të ulët të kancerit të zorrëve, krahasuar me ngrënësit e mishit, gjë që studiuesit thanë se ishte “në kundërshtim” me njohuritë se mishi i përpunuar dhe i kuq rrit rrezikun.
Ata thanë se kjo ka të ngjarë të ketë ndodhur sepse konsumi i mishit të përpunuar në grupin që hante mish, ishte mesatarisht i ulët.
Aurora Perez Cornago, hulumtuesja kryesore e studimit, tha: “Vegjetarianët zakonisht konsumojnë më shumë fruta, perime dhe fibra sesa ngrënësit e mishit dhe aspak mish të përpunuar, gjë që mund të kontribuojë në uljen e rreziqeve të disa llojeve të kancerit.”
Ajo shtoi: “Rreziku më i lartë i karcinomës së qelizave skuamoze të ezofagut tek vegjetarianët dhe kancerit të zorrëve tek veganët, mund të lidhet me marrjen më të ulët të disa lëndëve ushqyese që gjenden më shumë në ushqimet shtazore.”
“Nevojiten kërkime shtesë për të kuptuar se çfarë po shkakton ndryshimet në rrezikun e kancerit të gjetura në studimin tonë.”
Tim Key, profesor emeritus i epidemiologjisë në Oxford Population Health dhe bashkë-hetues i studimit, tha se ka rreth tre milionë vegjetarianë në Mbretërinë e Bashkuar dhe interesi “për vegjetarianizmin është në rritje në shumë pjesë të botës”.
Ai tha se, megjithëse është e vërtetë që vegjetarianët hanë më shumë fibra dhe më shumë fruta e perime, ndryshimet në studim midis dy grupeve nuk ishin “shumë të mëdha” dhe mund të mos shpjegojnë gjetjet.
Ai tha “ndjenja ime është se ndryshimet ka më shumë të ngjarë të lidhen me vetë mishin sesa thjesht me vegjetarianët që hanë ushqime më të shëndetshme”.
“Por ky është një lloj mendimi që nuk e kemi shqyrtuar drejtpërdrejt”, shtoi ai.
Dr. Helen Croker, ndihmësdrejtoreshë e kërkimit dhe politikave në Fondin Ndërkombëtar të Kërkimit të Kancerit, tha: “Për të rritur mbrojtjen tuaj të përgjithshme nga kanceri, këshilla jonë është që të ndërtoni vakte rreth drithërave të plota, bishtajoreve, frutave dhe perimeve, dhe të shmangni mishin e përpunuar dhe të kufizoni mishin e kuq.”
Amy Hirst, menaxhere e informacionit shëndetësor në Cancer Research UK, tha se “studimi me cilësi të lartë” ofron disa njohuri interesante, por gjetjet nuk ishin mjaftueshëm të forta për të nxjerrë përfundime përfundimtare.
“Nevojiten më shumë kërkime në popullata më të mëdha dhe më të larmishme për të kuptuar më mirë këto modele dhe çfarë po i shkakton ato.”
“Kur bëhet fjalë për uljen e rrezikut të kancerit, mbajtja e një diete të shëndetshme dhe të ekuilibruar në përgjithësi ka më shumë rëndësi sesa ushqimet individuale.
“Synoni të konsumoni shumë fruta, perime, drithëra të plota dhe burime proteinash – si dhe të zvogëloni konsumin e mishit të përpunuar dhe të kuq, alkoolit dhe ushqimeve me shumë yndyrë, kripë dhe sheqer.”/ DPA News.
