TIRANË/BEOGRAD – Një dokument diplomatik “bomber”, i zbuluar nga rrjeti prestigjioz Euronews, ka zbardhur prapaskenat e një lëvizjeje të re gjeopolitike që mund të ndryshojë përgjithmonë rregullat e lojës për Ballkanin Perëndimor. Shqipëria dhe Serbia kanë dorëzuar në Bruksel një propozim të përbashkët për “integrim me faza”, një plan që duket se ka gjetur mbështetjen e heshtur të Presidentit francez, Emmanuel Macron.
Plani i ri: Integrim ekonomik, “harresë” politike?
Sipas raportimit të Euronews, nisma e Edi Ramës dhe Aleksandër Vuçiç synon që vendet kandidate të përfitojnë nga politikat e Bashkimit Evropian përpara se të bëhen anëtare me të drejta të plota. Pikët kyçe të këtij drafti përfshijnë:
– Qasja në Tregun Unik: Bizneset nga Shqipëria dhe Serbia do të operonin si evropiane, duke thyer barrierat doganore pa pritur fundin e procesit burokratik.
– Fonde si Shtetet Anëtare: Plani kërkon rritjen e financimit nga BE-ja në nivele të ngjashme me vendet e bllokut, për të ngushtuar hendekun ekonomik të rajonit.
Dritë jeshile nga Parisi: Presidenti francez Emmanuel Macron shihet si mbështetësi kryesor i integrimit gradual të Ballkanit.
– Vizioni i Macron: Ky model përputhet me idenë e Presidentit Macron për një “Evropë me disa shpejtësi”, ku vendet e Ballkanit integrohen teknikisht, por mbeten pa të drejtë vote në vendimmarrjet e mëdha politike të Parisit dhe Berlinit.
Alarmi për Kosovën: Kushti që u “zhduk” nga rruga e Serbisë
Ajo që po ngre shqetësime të mëdha në Prishtinë dhe te vëzhguesit ndërkombëtarë është mungesa e plotë e referencës ndaj Kosovës.
– Anashkalimi i njohjes: Ndonëse BE-ja ka pasur si kusht të panegociueshëm për Serbinë normalizimin e marrëdhënieve me Kosovën përpara anëtarësimit, ky plan i ri “me faza” duket se i mundëson Beogradit të marrë përfitimet e anëtarësimit (tregun dhe fondet) pa e njohur shtetin e Kosovës.
– Roli i Shqipërisë: Përfshirja aktive e Kryeministrit Rama në një projekt që i hap rrugën Serbisë drejt BE-së pa kushtëzimin për Kosovën, pritet të shkaktojë një valë të re kritikash mbi “vëllazërinë” e dyshimtë mes Tiranës dhe Beogradit zyrtar.
