Shkaku i lodhjes së vazhdueshme pas gjumit gjithë natën mund të mos jetë ai që mendoni – një psikolog zbulon arsyet e fshehura.
Shumë njerëz ndihen të lodhur edhe pas tetë orësh gjumë , dhe ekspertët paralajmërojnë se problemi nuk qëndron vetëm te sasia e gjumit, por edhe te cilësia e tij. Dr. Wendy Troxell, një psikologe klinike e licencuar dhe studiuese, thekson ndryshimin e rëndësishëm midis sasisë dhe cilësisë së gjumit.”Shumë njerëz flenë shtatë deri në tetë orë dhe prapë zgjohen të lodhur. Rreth një në tre të rritur nuk flenë mjaftueshëm mirë për të qenë vërtet të pushuar”, pohon Troxell.
Shkaqet e lodhjes pas gjumit
Ka shumë faktorë që mund të ndikojnë në cilësinë e gjumit tuaj, pavarësisht se sa orë keni fjetur. Ndër më të zakonshmit janë konsumi i alkoolit, i cili prish ndjeshëm gjumin, si dhe marrja e kafeinës në fund të ditës, shkruan New York Post .
Stresi, shqetësimi ose ankthi gjithashtu kontribuojnë në ndërprerjen e gjumit, ashtu si edhe përdorimi i një telefoni celular pak para gjumit.Troxel thekson se gratë mesatarisht kanë nevojë për pak më shumë gjumë sesa burrat, gjë që konfirmohet nga hulumtimet, megjithëse ndryshimi nuk është i madh – rreth 10 deri në 15 minuta për natë, raporton Net.hr.
“Cilësia e gjumit të grave është shpesh më e keqe se e burrave. Ato flenë më shpesh pa u ndjerë të pushuara, prandaj kanë nevojë për pak më shumë gjumë”, thotë ai.
Gratë janë gjithashtu dukshëm më të prirura ndaj pagjumësisë krahasuar me burrat, dhe rreziku i çrregullimeve të gjumit rritet ndjeshëm gjatë menopauzës.
Rreziku i mungesës së gjumit
Për ata që pretendojnë se funksionojnë më mirë me më pak gjumë, Troxel shpjegon se kjo nuk do të thotë që trupat e tyre në të vërtetë kanë nevojë për më pak gjumë. “Thjesht, trupi nuk është mësuar të flejë më gjatë”, shton ai.
Studimet laboratorike tregojnë se mungesa e gjumit shkakton dëmtime në gjykim dhe funksionim. “Një person që mendon se fle vetëm katër orë ndoshta nuk është në dijeni se si mungesa e gjumit ndikon në aftësitë dhe performancën e tij njohëse”, shpjegon Troxel.Për ata që flenë më pak se sa rekomandohet, ai këshillon një rritje graduale të kohëzgjatjes së gjumit. Duke shtuar 15 minuta gjumë çdo natë, trupi gradualisht përshtatet dhe harmonizohet me ritmin e tij natyror. “Përmirësimet janë të dukshme kur gjumi zgjatet në rritje të vogla”, thotë ai.
Rekomandimet e psikologut
Cilësia e gjumit varet kryesisht nga një stil jetese i shëndetshëm dhe një orar i qëndrueshëm i gjumit dhe i zgjimit. Një dietë e ekuilibruar, pa ushqime të rënda dhe të vështira për t’u tretur në orët e vona të mbrëmjes, kontribuon në një gjumë më të mirë.
“Nuk duhet të shkosh në shtrat i uritur, por gjithashtu nuk është mirë të flesh me stomakun plot ndërsa trupi është ende duke tretur ushqimin”, shpjegon ai.Aktiviteti fizik përmirëson cilësinë e gjumit, ashtu si gjumi përmirëson efektivitetin e ushtrimeve. Stërvitjet intensive pak para gjumit mund të prishin gjumin, kështu që është më mirë të ushtroheni më herët gjatë ditës. “Ushtrimet janë stimuluese, veçanërisht në një mjedis shoqëror, dhe mund të ndërhyjnë në gjumë. Stërvitja më e hershme është më e mirë për cilësinë e gjumit”, këshillon Troxel.
Kjo nuk do të thotë që të gjithë duhet të ushtrohen në mëngjes, sepse ritmi cirkadian nuk është i njëjtë tek të gjithë njerëzit. “Tipët e mëngjesit kanë më shumë gjasa të përfitojnë nga ushtrimet më herët, ndërsa tipat e natës nuk i pëlqejnë stërvitjet në mëngjes. Është e rëndësishme ta përshtatni orarin sipas ritmit tuaj”, thotë ai.
“Trendet kulturore shpesh e prishin ritmin biologjik të gjumit dhe zgjimit, gjë që është kryesisht jashtë kontrollit tonë”, përfundon psikologu Troxel.
