Nëse jeni mes rreth 17 milionë njerëzve që pritet ta nisin vitin me një pushim njëmujor nga alkooli, mund të frymëzoheni ta zgjasni këtë vendim pasi të lexoni se çfarë thonë ekspertët për përfitimet e një periudhe më të gjatë pa pije.
Efektet pozitive nisin që brenda javës së parë dhe variojnë nga gjumi më cilësor, ulja e rrezikut për kancer, deri te përmirësimi i funksioneve njohëse. Ekspertët theksojnë se pjesëmarrësit në Dry January do të vërejnë edhe përmirësim të funksionit të mëlçisë — por përfitimet reale dhe afatgjata shëndetësore vijnë nga heqja dorë përfundimtare nga alkooli.
Të dhëna të publikuara së fundmi tregojnë se britaniku mesatar konsumon më shumë alkool sesa niveli i rekomanduar. Sipas kompanisë kërkimore IWSR, një i rritur në Mbretërinë e Bashkuar ka konsumuar mesatarisht 10.2 pije alkoolike në javë vitin e kaluar, pavarësisht se NHS rekomandon jo më shumë se 14 njësi alkooli në javë.
Për krahasim:
– 10 gota birre me përmbajtje të ulët alkooli përbëjnë rreth 20 njësi
– 10 gota të mëdha vere arrijnë në rreth 30 njësi
Të dhëna të tjera nga IWSR tregojnë se millennials (të lindur mes viteve 1981–1996) mbeten brezi më i lidhur me konsumimin e alkoolit. Nuk është për t’u habitur që gati një në tre britanikë planifikon të marrë pjesë në Dry January — një fushatë e nisur në vitin 2013 nga Alcohol Change UK.
Interesant është fakti se shumica nuk motivohen kryesisht nga shëndeti:
– 21% e bëjnë për të kursyer para
– 20% për përmirësim shëndetësor
– 15% për humbje peshe
Për t’ju ndihmuar të merrni një vendim më të qëndrueshëm, ekspertët shpjegojnë çfarë ndodh me trupin kur hiqni dorë nga alkooli, muaj pas muaji.
Pas 1 jave
Brenda javës së parë pa alkool, shumë njerëz vërejnë më shumë energji në mëngjes, falë gjumit më cilësor.
“Ekziston një keqkuptim i përhapur se alkooli përmirëson gjumin,” shpjegon Dr. Tom Davis, drejtor mjekësor në platformën digjitale të shëndetit Livi.
“Alkooli mund t’ju ndihmojë të flini më shpejt, por ul ndjeshëm fazën REM — fazë thelbësore për rikuperimin e trupit dhe trurit.”
Pas vetëm një jave pa alkool, cikli REM normalizohet. Kjo shoqërohet me humor më të mirë, përqendrim më të lartë dhe funksion më të mirë njohës. Disa njerëz vërejnë edhe ëndrra më të gjalla.
Përfitime shfaqen edhe në lëkurë. Gjatë metabolizmit të alkoolit, trupi prodhon acetaldehid, një substancë toksike që shkakton dehidratim dhe përkeqëson problemet e lëkurës. Me uljen e alkoolit, skuqjet dhe irritimet (si rosacea) shpesh fillojnë të zbuten.
Pas 1 muaji
Nëse e përfundoni ‘Dry January’, ekspertët thonë se këtu fillojnë ndryshimet serioze biologjike.
Alkooli mund të shkaktojë mëlçi të yndyrshme, por pas një muaji pa pije, mëlçia nis procesin e rigjenerimit dhe një pjesë e dëmit fillon të riparohet.
“Pas dy javësh abstinence, mëlçia fillon të rikuperohet,” thotë Dr. Davis.
“Brenda 4–8 javësh, ajo mund të rikthehet plotësisht, në varësi të konsumit të mëparshëm.”
Përmirësime vërehen edhe në shëndetin mendor. Edhe pse alkooli mund të ulë përkohësisht ankthin, në afat të gjatë ai rrit rrezikun për depresion dhe çrregullime ankthi. Pas katër javësh pa alkool, humori stabilizohet dhe rritet rezistenca psikologjike ndaj stresit.
Përfitime të tjera brenda një muaji përfshijnë:
– përmirësim të tretjes dhe zhdukjen e fryrjeve, urthit apo diarresë
– ulje me rreth 25% të rezistencës ndaj insulinës
– ulje të tensionit të gjakut me rreth 6%
– reduktim të faktorëve që lidhen me rritjen e kancerit
Pas 6 muajsh
Për konsumatorët e moderuar, dëmtimet e mëlçisë mund të jenë plotësisht të rikuperuara. Edhe personat që pinin më shumë shpesh raportojnë sistem imunitar më të fortë, më pak infeksione dhe ndjenjë të përgjithshme shëndeti më të mirë.
Pas 1 viti
Presioni i lartë i gjakut — i quajtur shpesh “vrasësi i heshtur” — prek një në tre të rritur në Mbretërinë e Bashkuar dhe rrit ndjeshëm rrezikun për infarkt, goditje në tru, dështim të veshkave dhe demencë.
“Tensioni i lartë e ngarkon zemrën dhe rrit rrezikun kardiovaskular,” shpjegon Dr. Davis.
“Një vit pa alkool ul ndjeshëm tensionin e gjakut dhe redukton rrezikun për infarkt apo goditje në tru.”
Përfitime të mëdha vërehen edhe në tru. Alkooli ndikon negativisht në hipokampus, zonën përgjegjëse për kujtesën dhe mësimin. Konsumi i tepruar lidhet me dëmtime cerebrale dhe rrezik më të lartë për demencë.
Megjithatë, studimet tregojnë se pas ndërprerjes së alkoolit, një pjesë e dëmtimeve të trurit mund të kthehen mbrapsht.
Përfundimi i ekspertëve është i qartë: edhe një muaj pa alkool sjell përfitime, por një vit pa pije mund të transformojë rrënjësisht shëndetin fizik dhe mendor.
