1
Gënjeshtra është pjesë e natyrës njerëzore, të gjithë kemi thënë të paktën një të tillë në jetë. Në shumicën e rasteve, gënjeshtrat e të rriturve nuk na tronditin shumë. Por kur një gënjeshtër vjen nga fëmija ynë, lind menjëherë pyetja, pse po gënjen dhe si duhet të reagojmë?
Psikologët theksojnë se gënjeshtrat e fëmijëve nuk janë gjithmonë shenjë sjelljeje të keqe. Shpesh ato lidhen me frikë, fantazi apo mënyrën se si ne, si prindër, reagojmë. Ja disa nga arsyet më të zakonshme.
Frika nga pasojat
Shumë fëmijë gënjejnë sepse e dinë që e vërteta shoqërohet me ndëshkim. Nëse reagimi ynë është tepër i ashpër, fëmija mëson se gënjeshtra është “rruga më e sigurt”. Inkurajimi për të thënë të vërtetën dhe ndëshkimi i arsyeshëm e ndihmojnë të ndihet më i sigurt.
Nuk duan t’ju shqetësojnë
Fëmijët shpesh gënjejnë për të mos ju mërzitur ose zhgënjyer. Ata duan t’ju shohin të qetë dhe të lumtur. Një reagim më i butë ndaj së vërtetës i bën ata më të hapur dhe më të sinqertë.
Fantazia nuk është gjithmonë gënjeshtër
Sidomos në moshat e vogla, fëmijët ngatërrojnë dëshirat me realitetin. Aventurat imagjinare, shokët e padukshëm apo historitë fantastike janë pjesë e zhvillimit të tyre dhe zakonisht zhduken me rritjen.
Nuk e kujtojnë saktë të vërtetën
Ka raste kur fëmijët tregojnë një histori të pasaktë dhe e besojnë edhe vetë. Kujtesa e tyre ende po formohet, ndaj durimi dhe qetësia janë thelbësore.
Mendojnë se gënjeshtra është “gjë e mirë”
Ndonjëherë fëmijët mësojnë se një gënjeshtër e vogël është e pranueshme, për shembull kur sillen sikur u pëlqen një dhuratë për të mos lënduar dikë. Këtu roli i prindit është të shpjegojë dallimin mes mirësjelljes dhe mashtrimit.
Imitojnë prindërit
Fëmijët mësojnë duke parë. Nëse rriten në një ambient ku gënjeshtra është e zakonshme, ata do ta adoptojnë të njëjtën sjellje. Shembulli personal është mësimi më i fortë.
Nuk ndihen të respektuar
Kur fëmijët trajtohen si “të vegjël që nuk kuptojnë”, ata humbasin dëshirën për të qenë të sinqertë. Komunikimi i hapur, pa britma dhe fajësime, i ndihmon të kuptojnë vlerën e së vërtetës.
Gënjeshtrat e fëmijëve janë shpesh një mesazh, jo një problem në vetvete. Me durim, komunikim dhe shembull personal, prindërit mund t’i ndihmojnë fëmijët të rriten të ndershëm dhe të sigurt në veten e tyre.
ks
