Shëndetësi

Sëmundjet e mëlçisë në rritje alarmojnë komunitetin shkencor. Kërkohet veprim urgjent.

Gjatë takimit të parë të “Global Think-Tank on Steatotic Liver Disease”, mbajtur në Barcelonë dhe mbështetur nga Instituti ISGlobal, mbi 100 ekspertë ndërkombëtarë paralajmëruan se miliona njerëz do të mbeten jashtë sistemit shëndetësor nëse nuk i jepet përparësi zbulimit të hershëm dhe kujdesit të personalizuar për sëmundjet e mëlçisë.

Sëmundja metabolike e mëlçisë me yndyrë (MASLD) prek rreth 33% të të rriturve globalisht. Forma më e rëndë, steatohepatiti metabolik (MASH), prek rreth 5% të popullsisë dhe shpesh kalon pa simptoma deri në stadet e avancuara, kur mund të çojë në cirrozë ose kancer të mëlçisë. Rreziku rritet ndjeshëm për personat me diabet tip 2, obezitet apo sëmundje kardiometabolike.

Një artikull në The Lancet Regional Health, Europe bën thirrje për dyfishimin e diagnozave të MASH deri në vitin 2027, duke theksuar përdorimin e mjeteve jo-invazive dhe teknologjive me inteligjencë artificiale në kujdesin parësor, si dhe miratimin e trajtimeve të reja që nënvizojnë nevojën për diagnozë më të hershme.

Autorët propozojnë veprime konkrete: skrining rutinë për grupet në rrezik, përfshirje të testeve të mëlçisë në kontrollet shëndetësore, përditësim të politikave të rimbursimit, dhe bashkëpunim më të madh ndërmjet kujdesit parësor, endokrinologjisë, kardiologjisë dhe organizatave të pacientëve.

“E ardhmja e luftës ndaj MASH qëndron në parandalim, jo vetëm në trajtimin e rasteve të avancuara,” thotë dr. Jeffrey Lazarus nga ISGlobal.

Image

Në të njëjtën kohë, mbi 40 ekspertë publikuan në Nature Medicine “People-First Liver Charter”, një manifest që bën thirrje për përdorimin e një gjuhe më njerëzore dhe modele të kujdesit të orientuara te pacienti, për të luftuar stigmën dhe për të reduktuar pabarazitë në kujdesin shëndetësor.

Spanja po përjeton një rritje të rasteve me MASLD dhe MASH. Deri në vitin 2030, pritet që 12.7 milionë spanjollë të preken nga MASLD dhe mbi 2.7 milionë nga MASH. Vdekshmëria dhe kostot do të dyfishohen.

Lazarus bën thirrje për një strategji kombëtare të udhëhequr nga Ministria e Shëndetësisë që përfshin regjistër MASLD, përfshirjen në treguesit shëndetësorë, trajnim për profesionistët dhe diagnostikim të automatizuar në kujdesin parësor.

Me më pak se katër muaj nga takimi i Kombeve të Bashkuara për Sëmundjet Jo të Transmetueshme, komuniteti shkencor kërkon përfshirjen urgjente të sëmundjeve të mëlçisë në politikat globale të shëndetit. / Medicalxpress – Syri.net

Të Ngjashme