Njollat e ndryshkut në rroba janë një problem i zakonshëm që shqetëson shumë njerëz dhe shpesh duket i pakapërcyeshëm. Këto njolla, të ngjyrës portokalli ose kafe, zakonisht shkaktohen nga pjesë metalike si butona, kapëse, zinxhirë apo pjesë të tjera të metalit që vijnë në kontakt me pëlhurën gjatë përdorimit ose larjes së veshjeve. Larja e rregullt në lavatriçe shpesh nuk mjafton për t’i hequr, dhe produktet komerciale të pastrimit nuk japin gjithmonë rezultatet e dëshiruara. Për fat të mirë, ekspertët dhe përdoruesit kanë zbuluar disa metoda natyrale dhe efektive që mund t’i heqin këto njolla pa dëmtuar rrobat.
Njollat e ndryshkut shfaqen për shkak të një reaksioni kimik mes hekurit ose çelikut dhe oksigjenit në prani të lagështisë. Në rroba, ndryshku zakonisht vjen nga butona ose kapëse metalike që gërryhen me kalimin e kohës, kontakti me objekte të ndryshkura si radiatorët ose mobiljet metalike, pjesët metalike në lavatriçe që mund të lënë gjurmë ndryshku, gardhet metalike ose objektet pranë vendit ku thahen rrobat, si dhe kapëse ose gjilpëra të mbetura në rroba gjatë ruajtjes. Megjithëse këto njolla mund të duken si dëmtime të përhershme, me qasjen e duhur, shumica e tyre mund të hiqen me sukses.
Kur bëhet fjalë për heqjen e njollave të ndryshkut, nuk është gjithmonë e nevojshme të përdoren kimikate të ashpra. Ilaçet natyrale që ndodhen në kuzhinën tuaj mund të jenë mjaft efektive. Një nga metodat më të njohura është kombinimi i lëngut të limonit dhe kripës. Acidi citrik i limonit reagon me ndryshkun dhe e zbërthen atë, ndërsa kripa vepron si një gërryes i butë që ndihmon në procesin e pastrimit. Për ta përdorur këtë metodë, shtrydhni lëng të freskët limoni mbi njollë, spërkatni kripë mbi të dhe shtoni pak më shumë limon. Lëreni rrobat në një vend me diell derisa njolla të zhduket plotësisht dhe më pas lani veshjen si zakonisht. Ky proces mund të zgjasë disa orë deri disa ditë, varësisht nga madhësia e njollës dhe intensiteti i dritës së diellit. Durimi është kyç.
Uthulla është një tjetër metodë natyrale shumë efektive, veçanërisht për pëlhura delikate që nuk i rezistojnë trajtimeve më të ashpra. Njollat mund të lagen me uthull të bardhë, të lihen të qëndrojnë rreth 30 minuta dhe pastaj të shpëlahen me ujë të ngrohtë. Procedura mund të përsëritet nëse është e nevojshme, dhe pas heqjes së njollës, veshja lahet si zakonisht. Uthulla e bardhë është e preferueshme pasi nuk lë ngjyrë në pëlhurë, por mund të përdoret edhe uthulla molle në mungesë të saj.
Soda e bukës është gjithashtu një zgjidhje shumëfunksionale. Kur përzihet me ujë për të bërë një pastë, ajo mund të aplikohet mbi njollën e ndryshkut dhe të lejohet të qëndrojë disa orë para se të shpëlahet me ujë të ngrohtë. Për efekt më të madh, disa pika limoni ose uthull mund të shtohen në pastë. Një tjetër metodë është kombinimi i ujit të nxehtë dhe limonit, që mund të japë rezultate më të shpejta për disa lloje pëlhurash, por nuk është i përshtatshëm për të gjitha llojet e materialeve.
Para se të aplikoni këto metoda, ekspertët këshillojnë disa parime të rëndësishme: kontrolloni gjithmonë udhëzimet e larjes në etiketë, testoni metodën e zgjedhur në një pjesë të padukshme të pëlhurës, veproni sa më shpejt që të jetë e mundur, dhe mos përdorni nxehtësi të lartë përpara se njolla të jetë hequr, pasi kjo mund ta ngurtësojë atë. Durimi është gjithashtu thelbësor, sidomos kur bëhet fjalë për njolla të vjetra ose të mëdha.
Përveç trajtimit, parandalimi i njollave të ndryshkut është gjithmonë më i mirë. Shmangni tharjen e rrobave mbi sipërfaqe metalike, ruani rrobat në vende të thata larg lagështirës, hiqni objektet metalike përpara larjes ose ruajtjes, mbani lavatriçen të pastër dhe konsideroni zëvendësimin e butonave metalikë me ato plastike nëse konstatohet që ato ndryshken shpesh.
Në rastet kur rrobat janë shumë të vlefshme, pëlhura delikate si mendafshi ose kashmiri, njollat e ndryshkut janë të vjetra dhe të rrënjosura thellë, ose metodat shtëpiake japin vetëm rezultate të pjesshme, rekomandohet ndihma profesionale. Dyqanet e pastrimit kimik përdorin heqës specialë të ndryshkut që janë më efektivë se zgjidhjet shtëpiake dhe më të sigurt për pëlhurën.
Ekspertët theksojnë se njollat e ndryshkut nuk janë gjithmonë të pakthyeshme. Me durim dhe metoda të thjeshta natyrale, shumica e njollave mund të hiqen, duke ruajtur kështu veshjet e preferuara të konsumatorëve. Lëngu i limonit, kripa, uthulla dhe soda e bukës jo vetëm që janë efektive, por gjithashtu miqësore me mjedisin dhe të sigurta për shumicën e pëlhurave. Çelësi për sukses është reagimi i shpejtë, zgjedhja e metodës së duhur për llojin e pëlhurës dhe durimi gjatë procesit. Herën tjetër që vini re një njollë portokalli në këmishën ose pantallonat tuaja të preferuara, mos u dorëzoni menjëherë – provoni një nga këto metoda dhe ka shumë mundësi që të shpëtoni veshjen tuaj.
