Ka njerëz që, edhe pasi kanë kaluar moshën 80 vjeç, e ruajnë kujtesën e tyre në nivelin e një 50-vjeçari. Shkenca i quan “Super Ager”, një kategori e rrallë e të moshuarve që duket sikur sfidojnë rregullat e plakjes së trurit. Ata janë aktivë, socialë, kureshtarë dhe mbajnë lidhje të forta shoqërore, duke shmangur vetminë dhe duke ushqyer marrëdhënie të shëndetshme.
Studiuesit kanë zbuluar se truri i tyre duket se ka një “mburojë” ndaj rënies së funksioneve njohëse, duke ofruar shpresa të reja për parandalimin e demencës dhe sëmundjeve si Alzheimeri.
Prej 25 vitesh, një ekip i Universitetit Northwestern në Çikago, i udhëhequr nga profesorja Sandra Weintraub, ka studiuar fenomenin e “Super Ager”. Përmes kërkimeve të gjata dhe analizave pas vdekjes, janë identifikuar dy mekanizma të mundshëm mbrojtës:
- Rezistenca – mungesa e dëmtimeve tipike të Alzheimerit si pllakat amiloide dhe nyjet tau.
- Resilienca – prania e këtyre dëmtimeve, por pa ndikim në funksionet e trurit.
Përveç biologjisë, mënyra e jetesës luan një rol vendimtar. “Super Ager” janë “kafshë sociale” që mbajnë mendjen aktive, përballen me sfida dhe nuk humbasin fleksibilitetin mendor.
Ky profil lidhet shpesh me atë të Perennials, një term i shpikur nga sipërmarrësja Gina Pell për të përshkruar njerëz që “mbeten gjithmonë në lulëzim”, pavarësisht moshës. Ata janë të hapur ndaj përvojave të reja, optimistë dhe gjithmonë në kërkim të dijes.
Sipas shkencës, sekreti i “Super Ager” perennial qëndron në kombinimin e një truri biologjikisht të mbrojtur dhe një stili aktiv jete, social e kureshtar, një formulë që mund të bëjë diferencën jo vetëm në pleqëri, por gjatë gjithë jetës.
