Pothuajse 30 vjet pasi u ndërtua rrjeti i ndërlikuar i nervave brenda penisit, i njëjti hartëzim më në fund është përfunduar për një nga organet më pak të studiuara në trupin e njeriut – klitorisin.
Përveç zbulimit të shtrirjes së nervave që janë thelbësorë për orgazmat, puna tregon se disa nga ato që mjekët po mësojnë rreth anatomisë së klitorit janë të gabuara, dhe mund të ndihmojnë në parandalimin e grave që i nënshtrohen operacioneve në legen që të përfundojnë me funksion seksual më të dobët.
Klitorisi, përgjegjës për kënaqësinë seksuale, është një nga organet më pak të studiuara të trupit të njeriut. Tabuja kulturore rreth seksualitetit femëror ka penguar hetimet shkencore, dhe klitorisi nuk u përfshi as në tekstet shkollore standarde të anatomisë deri në botimin e 38-të të ‘Gray’s Anatomy’ në vitin 1995.
Një urologe nga Melburni, Helen O’Connell, thotë se klitorisi është injoruar nga studiuesit për një kohë shumë të gjatë. “Ajo është fshirë intelektualisht nga komuniteti mjekësor dhe shkencor, me sa duket duke e lidhur qëndrimin me një injorancë shoqërore”, tha ajo.
Për të krijuar një ide më të mirë mbi funksionimin e brendshëm të këtij organi kyç që lidhet me kënaqësinë, Ju Young Lee, një bashkëpunëtore kërkimore në Qendrën Mjekësore Universitare të Amsterdamit në Holandë, dhe kolegët e saj përdorën rreze X me energji të lartë për të krijuar skanime 3D të legenit të dy femrave që ishin vetë-ofruar përmes një programi për dhurimin e organeve të trupit.
Skanimet zbuluan në 3D trajektoren e pesë nervave komplekse degëzuese në formë peme që kalojnë nëpër klitor me detaje të papara, me gjerësinë më të madhe prej 0.7 mm. Puna është raportuar në serverin e paraprintimit bioRxiv, dhe ende nuk është rishikuar nga kolegët.
“Kjo është harta e parë 3D e nervave brenda gjëndrave të klitorit”, tha Lee. Ajo është e habitur që ka zgjatur kaq shumë, duke marrë parasysh se një nivel i ngjashëm njohurish në lidhje me gjëndrën penile u arrit në vitin 1998, 28 vjet më parë.
Lee dhe kolegët e saj tregojnë se disa degë të nervave klitoralë arrijnë në mons pubis, grumbullin e rrumbullakosur të indeve mbi kockën pubike. Të tjerë shkojnë në kapuçin e klitorit, i cili ndodhet mbi pjesën e vogël dhe të ndjeshme të jashtme të klitorit – glans clitoris – i cili është vetëm 10% e organit total. Nerva të tjerë arrijnë në palosjet e lëkurës së vulvës, strukturat labiale.
Hulumtimet e mëparshme kishin treguar se nervi i madh dorsal i klitorit zvogëlohej gradualisht, ndërsa i afrohej kokës së klitorit. Megjithatë, skanimet e reja duket se tregojnë se disa nga ato që mjekët kanë mësuar në anatomi janë të gabuara dhe nervi vazhdon fuqishëm deri në fund.
“Isha veçanërisht e magjepsur nga imazhet me rezolucion të lartë brenda kokës së klitorit, pjesa më e ndjeshme e klitorit, pasi këto degë nervore terminale janë të pamundura për t’u parë gjatë diseksionit”, tha Georga Longhurst, drejtuese e shkencave anatomike në Universitetin e Londrës “St George’s”.
O’Connell, e cila publikoi studimin e parë gjithëpërfshirës anatomik të klitorit në vitin 1998, tha se gjetjet ishin thelbësore për të kuptuar mekanizmin shqisor femëror, që qëndron në themel të ngacmimit dhe orgazmës nëpërmjet stimulimit të klitorit. “Orgazma është një funksion i trurit që çon në përmirësimin e shëndetit dhe mirëqenies, si dhe ka implikime pozitive për marrëdhëniet njerëzore dhe ndoshta edhe për pjellorinë”, tha ajo.
Hartëzimi i nervave të klitorit ka të ngjarë të shërbejë si bazë për kirurgjinë rindërtuese pas gjymtimit gjenital femëror, një nga shembujt më ekstremë të mizogjinisë kulturore. Sipas Organizatës Botërore të Shëndetësisë, më shumë se 230 milionë vajza dhe gra që jetojnë sot në 30 vende në Afrikë, Lindjen e Mesme dhe Azi i janë nënshtruar një gjymtimi të tillë, në të cilin mund të hiqet pjesa e dukshme e klitorit, së bashku me pjesë të labisë.
Praktika nuk ka përfitime shëndetësore dhe mund të rezultojë në probleme, duke përfshirë gjakderdhje të rëndë, infeksion, probleme me urinimin, vështirësi menstruale dhe ndërlikime gjatë lindjes.
Rreth 22% e grave që i nënshtrohen rindërtimit kirurgjikal pas gjymtimit përjetojnë një rënie të përvojës orgazmike pas operacionit të tyre, kështu që një kuptim më i mirë i shtrirjes së nervave mund ta ulë këtë përqindje, tha Lee.
O’Connell tha se puna mund të ndihmojë gjithashtu në kirurgjinë për të trajtuar kancerin e vulvës, kirurgjinë e ricaktimit të gjinisë dhe kirurgjinë kozmetike gjenitale, siç është labiaplastika, popullariteti i së cilës u rrit me 70% nga viti 2015 deri në vitin 2020.
Lee shpreson të hapë një ekspozitë të klitorit brenda Qendrës Mjekësore të Universitetit të Amsterdamit për të ndihmuar në zgjerimin e njohurive rreth klitorit, e frymëzuar nga Muzeu i Vaginës në Londër./ Guardian.
