Një përmbledhje shkencore e më shumë se 140 studimeve zbuloi se njerëzit që mbështeten në ujë të ambalazhuar konsumojnë dukshëm më shumë grimca mikroplastike çdo vit sesa ata që pinë ujë rubineti.
Sipas një hulumtimi të botuar në fund të vitit 2025 në revistën “Journal of Hazardous Materials”, diferenca mund të jetë deri në 90,000 grimca shtesë në vit, shkruan Food & Wine.
Tregu global i ujit të ambalazhuar , me 600 miliardë shishe plastike të prodhuara në vitin 2021, vlerësohet në 348 miliardë dollarë, me një rritje të pritur në 509 miliardë dollarë deri në vitin 2030. Edhe pse kërkesa e konsumatorëve është në rritje, gjetjet e reja mund të nxisin një ripërcaktim të këtij zakoni.
Studiuesit zbuluan se sasia e mikroplastikës në shishet e ujit ndryshon ndjeshëm, duke filluar nga vetëm dy deri në 6,626 grimca për litër, duke vënë në dukje se nanoplastikat mund të jenë të pranishme në numër edhe më të lartë.
Edhe pse ata theksuan se mungesa e metodave të standardizuara të testimit e bën të vështirë krahasimin e studimeve, vlerësohet se ata që pinë vetëm ujë çezme konsumojnë rreth 4,000 grimca mikroplastike në vit.
Burimet e kontaminimit
Qafat dhe kapakët e shisheve të bëra nga polietileni tereftalat (PET) dhe polietileni me dendësi të lartë (HDPE) përmenden si burimet kryesore të ndotjes. Hapja dhe mbyllja e përsëritur e shishes, si dhe shtrydhja e saj gjatë pirjes, mund të krijojë gërvishtje të vogla dhe të rrisë lirimin e plastikës.
Studiuesit kanë konfirmuar gjithashtu se ekspozimi i zgjatur i shisheve në rrezet e diellit mund të shkaktojë çlirimin e mikroplastikës, raporton Index.hr.
Ndikimi në shëndet
Në një përmbledhje të literaturës, shkencëtarët përmendën lidhjen e mikroplastikës me sëmundjet e frymëmarrjes, problemet riprodhuese, neurotoksicitetin, çrregullimet metabolike, efektet në sistemin imunitar dhe rritjen e rrezikut të llojeve të caktuara të kancerit.
Megjithatë, është e rëndësishme të theksohet se, sipas tyre, nevojiten shumë më tepër kërkime për të vërtetuar se mikroplastikat shkaktojnë drejtpërdrejt këto efekte negative shëndetësore.
Autorja kryesore e studimit, Sara Sayedi, i tha The Independent: “Pirja e ujit nga shishet plastike është në rregull në rast urgjence, por nuk është diçka që duhet përdorur në jetën e përditshme.”
Si të zvogëloni ekspozimin ndaj mikroplastikës
Kur është e mundur dhe e sigurt, pini ujë çezme. Vlerësimet tregojnë se në këtë mënyrë futen dukshëm më pak mikroplastikë.
Përdorni shishe të ripërdorshme të bëra prej çeliku inox ose qelqi, pasi këto materiale nuk lëshojnë grimca plastike.
Shmangni shtrydhjen e shisheve plastike gjatë konsumimit. Presioni mund të krijojë dëme që çlirojnë mikroplastikë.
Kufizoni hapjen dhe mbylljen e përsëritur të shisheve plastike, pasi përdredhja e kapakut rrit çlirimin e grimcave.
Mbajini shishet plastike larg rrezeve të diellit dhe nxehtësisë, të cilat përshpejtojnë dekompozimin e plastikës.
