Për shumë njerëz, moti me diell dhe i ngrohtë do të thotë qëndrime më të gjata jashtë dhe aktivitete verore, por për zemrën, kushte të tilla përfaqësojnë një përpjekje shtesë.
Temperaturat e larta e sforcojnë shumë zemrën , e cila duhet të punojë shumë më fort gjatë ditëve të nxehta për të ndihmuar trupin të ftohet.
Për shumë njerëz, moti me diell dhe i ngrohtë do të thotë qëndrime më të gjata jashtë dhe aktivitete verore, por për zemrën, kushte të tilla përfaqësojnë një përpjekje shtesë.
Ndoshta edhe ju vetë e keni vënë re se rrahjet e zemrës suaj rriten kur uleni në diell, ose se pas disa orësh punë në kopsht ndiheni të lodhur dhe të përgjumur, dhe kjo nuk është rastësi.Dr. Michael Crawford, specialist në rehabilitimin kardiak, thotë se temperaturat e larta e detyrojnë sistemin kardiovaskular të punojë më shumë se zakonisht, shkruan Klinika Cleveland.
Pse nxehtësia e ngarkon zemrën
Kur bën vapë jashtë, trupi përpiqet të ulë temperaturën e tij të brendshme. Edhe pse tingëllon e pazakontë, një nga mënyrat se si e bën këtë është duke lëshuar nxehtësi nga brenda në sipërfaqen e trupit.
Sistemi nervor autonom i dërgon sinjale zemrës për të rritur ritmin e saj dhe enëve të gjakut për t’u zgjeruar. Zemra më pas pompon gjakun më shpejt dhe enët e gjakut zgjerohen për të lejuar më shumë rrjedhje.
“Këto ndryshime të rëndësishme lejojnë që më shumë gjak të rrjedhë nëpër arteriet dhe venat pranë sipërfaqes së lëkurës”, shpjegon Crawford, duke shtuar se sapo gjaku të arrijë atje, ai mund të humbasë një pjesë të nxehtësisë së tij në ajrin përreth jush.
Kjo është e dobishme sepse ndihmon në parandalimin e gjendjeve që lidhen me nxehtësinë, siç janë lodhja nga nxehtësia ose goditja nga nxehtësia. Megjithatë, në të njëjtën kohë, e vë zemrën nën presion shtesë.
“Sistemi kardiovaskular aktivizohet vërtet për të liruar nxehtësinë dhe për t’ju freskuar”, vazhdon Crawford.
Ai beson se kjo shkakton rritjen e rrahjeve të zemrës dhe rritjen e djersitjes, duke çuar potencialisht në një rënie të presionit të gjakut.
“Sa më gjatë të jesh në vapë, aq më e madhe është barra në zemër”, shton ai.Për çdo shkallë rritjeje të temperaturës së brendshme të trupit, rrahjet e zemrës mund të rriten me rreth dhjetë rrahje në minutë. Kjo është një rritje e konsiderueshme edhe kur nuk po bëni asgjë veçanërisht të lodhshme, por thjesht jeni ulur ose shtrirë në diell.
“Është e mundur që nxehtësia t’ju rrisë rrahjet e zemrës në gjendje pushimi mbi 100 rrahje në minutë, që do të thotë se keni takikardi”, thotë Crawford.
Nëse bëni edhe aktivitet fizik, për shembull vraponi, kositni lëndinën ose punoni në kopsht, zemra duhet të pompojë gjak gjithsesi më fort. Kur kësaj i shtohet nxehtësia, rrahjet e zemrës mund të rriten shumë shpejt më shumë se sa do të prisnit.
Zgjerimi i enëve të gjakut, i cili ndihmon trupin të ftohet, mund të çojë në një rënie të tensionit të gjakut. Një rënie e lehtë zakonisht nuk duhet të jetë problem, por sa më i nxehtë të bëhet trupi, aq më shpejt zemra pompon gjak dhe enët e gjakut duhet të zgjerohen më tej.
“Kjo mund të shkaktojë rënie të presionit të gjakut nën 90/60 mm Hg, të cilën ne e quajmë hipotension”, shpjegon Crawford, duke shtuar se kjo është më e ulët se normale dhe mund të shkaktojë probleme nëse nuk korrigjohet shpejt.
Shenjat që tregojnë se trupi po dërgon një paralajmërim
Një përshpejtim afatshkurtër i pulsit ose një rënie e lehtë e presionit zakonisht nuk është arsye për panik. Trupi më pas bën vetëm atë që i duhet për t’u qetësuar. Mund të mos e ndjeni fare ndryshimin. Megjithatë, nëse pulsi bëhet shumë i lartë ose presioni shumë i ulët, mund të shfaqen probleme.
Dehidratimi, lodhja nga nxehtësia ose goditja nga nxehtësia mund të shkaktojnë simptoma të ngjashme, kështu që në atë moment nuk është gjithmonë e lehtë të dallosh se çfarë po ndodh saktësisht. Marramendja ose të fikëtit, lodhja dhe dobësia e theksuar, dhimbja e kokës, palpitacionet e zemrës, spazmat muskulore, të përzierat, të vjellat dhe gulçimi tregojnë kujdes.
Nëse përjetoni ndonjë nga këto simptoma, është e rëndësishme që menjëherë të largoheni nga vapa, të ndërprisni aktivitetin dhe të pushoni në hije ose në një zonë me ajër të kondicionuar. Është mirë të informoni mjekun, veçanërisht nëse simptomat përsëriten ose nuk zhduken.
Ndihma mjekësore urgjente duhet të kërkohet menjëherë nëse shfaqen shenja të goditjes nga nxehtësia, të tilla si shikim i turbullt, konfuzion, marramendje e rëndë, të fikët ose të folur të paqartë.
Disa sëmundje dhe ilaçe mund të zvogëlojnë aftësinë e trupit për të toleruar nxehtësinë. Kjo do të thotë që simptomat mund të shfaqen më shpejt dhe me më pak përpjekje. Kujdes i veçantë duhet treguar për njerëzit me sëmundje kardiovaskulare, disautonomi, sëmundje të veshkave, sklerozë të shumëfishtë, hipotension ortostatik, mbipeshë ose sëmundje të frymëmarrjes si astma dhe COPD.
Njerëzit që marrin ilaçe për uljen e tensionit të gjakut dhe diuretikë mund të kenë gjithashtu një tolerancë të reduktuar ndaj nxehtësisë, pasi ato zvogëlojnë vëllimin e gjakut dhe mund të kontribuojnë më tej në dehidratim ose në një rënie të tensionit të gjakut.
Si ta mbroni zemrën gjatë ditëve të nxehta
Nxehtësia prek të gjithë ndryshe, kështu që është mirë të flisni me mjekun tuaj nëse keni një sëmundje kronike, jeni duke marrë ilaçe ose jeni mbi 65 vjeç. Kjo është veçanërisht e vërtetë para një vale të nxehti ose aktiviteteve të planifikuara në natyrë.
Gjatë ditëve të nxehta, është mirë të pushoni më shpesh në hije ose në një zonë me ajër të kondicionuar, të pini mjaftueshëm ujë dhe të mos prisni që etja të forcohet. Veshjet duhet të jenë të lehta, të gjera dhe të lejojnë ajrin të marrë frymë, në mënyrë që djersa të avullojë dhe kështu të ndihmojë trupin të freskohet. Koha e kaluar jashtë është më mirë të kufizohet gjatë pjesës më të nxehtë të ditës. Aktivitetet fizike, të tilla si ushtrimet, puna në kopsht ose shëtitjet e gjata, janë më të sigurta për t’u planifikuar herët në mëngjes ose në mbrëmje.
Megjithatë, gjëja më e rëndësishme është të dëgjoni trupin tuaj.
“Nëse jeni në vapë dhe filloni të ndiheni të lodhur ose zemra juaj po ju rrah me shpejtësi, mos e injoroni këtë”, këshillon Dr. Crawford.
Siç thotë ai, “është e rëndësishme të ulni menjëherë temperaturën bazë të trupit tuaj, gjë që mund të nënkuptojë se duhet të ndaloni atë që po bëni ose të bëni një pushim më të gjatë”.
