Astma tek fëmijët është një nga sëmundjet kronike më të zakonshme në botë. Studimet tregojnë se zhvillimi i saj mund të lidhet që në fazat shumë të hershme të jetës, madje që gjatë shtatzënisë.
Një studim i ri nga Universiteti i Kopenhagës dhe COPSAC në Danimarkë ka analizuar lidhjen mes një acidi yndyror në gjakun e grave shtatzëna, të quajtur 12-HETE, dhe rrezikut që fëmijët e tyre të zhvillojnë astmë.
Rezultatet tregojnë se fëmijët e nënave që nuk kishin nivele të matshme të këtij acidi yndyror kishin 62% më shumë gjasa të zhvillonin astmë gjatë 10 viteve të para të jetës. Megjithatë, studiuesit theksojnë se kjo është një lidhje statistikore dhe nuk provon drejtpërdrejt shkakun.
Studimi zbuloi gjithashtu se këta fëmijë kishin më shumë infeksione të rrugëve të frymëmarrjes dhe ndryshime në bakteret e mushkërive. Që në muajin e parë të jetës, ata shfaqnin një sistem imunitar dhe një përbërje bakteriale ndryshe, çka lidhet me rrezik më të lartë për astmë.
Sipas studiuesve, 12-HETE duket se luan rol të rëndësishëm në zhvillimin e hershëm të sistemit imunitar. Nëse nivelet e tij janë të ulëta gjatë shtatzënisë, sistemi imunitar i fëmijës mund të mos zhvillohet si duhet, duke rritur rrezikun për infeksione dhe astmë.
Studimi ndoqi qindra nëna dhe fëmijët e tyre për 10 vite, duke analizuar mostra gjaku dhe shëndetin e fëmijëve. Rezultatet u konfirmuan edhe në një studim të ngjashëm në SHBA.
Një tjetër gjetje interesante lidhet me suplementet omega-3. Studiuesit zbuluan se këto suplemente reduktonin rrezikun për astmë vetëm tek fëmijët e nënave që kishin nivele të matshme të 12-HETE. Në këtë grup, rastet e astmës ishin 58% më të ulëta.
Kjo sugjeron se jo të gjitha gratë shtatzëna përfitojnë njësoj nga suplementet dhe në të ardhmen mund të identifikohen ato që kanë më shumë nevojë për to.
Megjithatë, studiuesit theksojnë se është ende herët për ta përdorur këtë informacion në praktikën mjekësore. Nevojiten më shumë kërkime për të përcaktuar nivelet e sakta të 12-HETE dhe rolin e tij.
Sipas tyre, ky acid yndyror mund të shërbejë në të ardhmen si një tregues biologjik për parandalimin më të saktë dhe të personalizuar të astmës tek fëmijët.
