Sipas të dhënave të fundit, vetëm 29% e personave me çrregullim bipolar marrin litium, edhe pse ai konsiderohet trajtimi më i mirë. Shpesh, perceptimet ndikojnë më shumë se faktet shkencore, duke bërë që ky ilaç të përdoret më pak se sa duhet.
Litiumi nuk është një ilaç kompleks, është një element i thjeshtë kimik. Që nga zbulimi i vetive të tij nga psikiatri australian JohnCade në vitin 1949, ai ka mbetur shumë i rëndësishëm. Edhe pas shumë viteve kërkimesh dhe ilaçesh të reja, asnjë alternativë nuk ka treguar të njëjtën efektivitet në parandalimin afatgjatë të episodeve maniake dhe depresive.
Studimet e fundit e quajnë litiumin trajtimin kryesor për çrregullimet e humorit. Ai është i vetmi stabilizues që funksionon si për maninë, ashtu edhe për depresionin, dhe ndihmon në parandalimin e rikthimeve. Për më tepër, ka edhe efekte mbrojtëse për trurin, duke ndihmuar në ruajtjen e funksioneve njohëse dhe ndoshta duke ulur rrezikun e demencës.
Një nga përfitimet më të mëdha të litiumit është ulja e rrezikut të vetëvrasjes. Asnjë ilaç tjetër nuk ka treguar një efekt kaq të qëndrueshëm në këtë drejtim. Ai ndihmon duke stabilizuar humorin dhe duke ulur impulsivitetin.
Disa studime tregojnë se litiumi jo vetëm ndalon episodet, por edhe ndihmon trurin të rikuperohet, duke përmirësuar lidhjet nervore dhe funksionet e të folurit. Madje, mund të ulë rrezikun e demencës deri në 50%.
Një pengesë e zakonshme është nevoja për analiza gjaku për të kontrolluar dozën. Por kjo në fakt është një avantazh, sepse lejon përshtatjen e trajtimit për çdo pacient, një formë e “mjekësisë së personalizuar”.
Arsyeja pse përdoret më pak lidhet me promovimin e ilaçeve të reja dhe me frikën për efektet anësore. Por udhëzimet ndërkombëtare janë të qarta: litiumi duhet të jetë zgjedhja e parë.
Në fund, më e reja nuk është gjithmonë më e mira. Litiumi mbetet një trajtim i provuar që kontrollon simptomat, ul rrezikun e vetëvrasjes dhe mbron trurin, të gjitha në një ilaç të vetëm.
