Shkencëtarët zbulojnë një mekanizëm të kujtesës imunitare që mund të shpjegojë pse artriti i dhimbshëm vazhdon të rikthehet pas imunoterapisë kundër kancerit.
Për disa pacientë me kancer, efektet e imunoterapisë mund të vazhdojnë të shfaqen në një vend të papritur: në kyçet e tyre. Artriti i dhimbshëm mund të rikthehet vazhdimisht, duke u bërë ndonjëherë më i rëndë me çdo episod. Tani, shkencëtarët kanë zbuluar një shpjegim të mundshëm që lidhet me aftësinë e sistemit imunitar për të kujtuar sulmet e mëparshme.
Studiuesit në Qendrën e Kancerit MD Anderson të Universitetit të Teksasit kanë gjetur prova se artriti i shkaktuar nga disa lloje imunoterapie kundër kancerit sillet si një sëmundje e nxitur nga kujtesa imunitare. Në vend që të nisë një përgjigje krejtësisht të re inflamatore gjatë çdo shpërthimi të sëmundjes, sistemi imunitar duket se riaktivizon qelizat e përfshira në episodet e mëparshme.
Ky zbulim mund t’i ndihmojë përfundimisht mjekët të identifikojnë pacientët që rrezikojnë të zhvillojnë artrit të përsëritur dhe të krijojnë trajtime që kontrollojnë inflamacionin e kyçeve pa ndërhyrë në aftësinë e sistemit imunitar për të luftuar kancerin.
Studimi, i botuar në revistën Cancer Immunology Research, u drejtua nga shkencëtarë të UT MD Anderson dhe Universitetit Yale. Ekipi kërkimor përfshinte Roza I. Nurieva, doktorante dhe profesoreshë e Imunologjisë; Synat Keam, doktorante dhe studiuese pas doktoraturës në laboratorin e Nurievës; si dhe Yuanteng Jeff Li, mjek dhe profesor asistent i Mjekësisë së Brendshme të Përgjithshme. Sang Taek Kim, mjek dhe doktor i filozofisë, profesor asistent në Universitetin Yale, bashkëdrejtoi gjithashtu studimin.
“Imunoterapia kundër kancerit funksionon duke krijuar një përgjigje imunitare afatgjatë kundër tumoreve, por kjo qëndrueshmëri mund të kontribuojë gjithashtu në efekte anësore inflamatore të përsëritura, të cilat mund të jenë dobësuese për pacientët”, tha Nurieva. “Duke identifikuar qelizat imunitare që shkaktojnë artritin e përsëritur, ne mund të ndihmojmë në hartimin e strategjive të trajtimit që ulin rrezikun e shpërthimeve të ardhshme, duke ruajtur njëkohësisht efektivitetin e terapisë kundër kancerit.”
Pse imunoterapia kundër kancerit mund të shkaktojë artrit të dhimbshëm
Frenuesit e pikave të kontrollit imunitar përdoren gjerësisht në trajtimin e kancerit dhe ndihmojnë mbrojtjen natyrore të organizmit të njohë dhe të sulmojë qelizat tumorale. Këto barna janë një formë imunoterapie që vepron duke hequr disa nga kufizimet molekulare që normalisht mbajnë nën kontroll aktivitetin imunitar.
Megjithëse kjo qasje mund ta ndihmojë sistemin imunitar të shkatërrojë qelizat kancerogjene, ndonjëherë ajo mund të bëjë që qelizat imunitare të sulmojnë edhe indet e shëndetshme. Kur kyçet bëhen objektiv i sulmit, pacientët mund të zhvillojnë artrit inflamator, një gjendje që shkakton dhimbje, ënjtje dhe inflamacion.
Për disa pacientë, problemi nuk zhduket pas episodit të parë. Rreth 20% deri në 50% e pacientëve që zhvillojnë këtë ndërlikim përjetojnë shpërthime të përsëritura të artritit, ndërsa simptomat mund të vazhdojnë për muaj apo edhe vite pas përfundimit të imunoterapisë.
Këto episode të përsëritura shpesh janë më të rënda se sulmi fillestar, duke ngritur një pyetje të rëndësishme: Pse sistemi imunitar vazhdon të shkaktojë inflamacion dhe pse reagimi i tij mund të bëhet gjithnjë e më agresiv?
Shkencëtarët zbulojnë qelizat imunitare që kujtojnë sulmet e mëparshme
Për të hetuar këtë fenomen, studiuesit analizuan lëngun e marrë nga kyçet e gjashtë pacientëve, si gjatë episodit të parë të artritit, ashtu edhe gjatë një përsëritjeje të mëvonshme.
Analiza e tyre zbuloi dy popullata të dallueshme të qelizave imunitare që u shfaqën gjatë të dy shpërthimeve. Njëra përbëhej nga qelizat inflamatore T CD8, ndërsa tjetra ishte një grup i specializuar i qelizave T CD4 që shprehnin dy shënues të njohur si PD-1 dhe CXCL13.
Qelizat T janë qeliza imunitare që ndihmojnë në koordinimin e mbrojtjes së organizmit dhe reagojnë ndaj kërcënimeve të mundshme. Disa prej tyre mund të qëndrojnë në organizëm edhe pas një përgjigjeje fillestare imunitare, duke i mundësuar sistemit imunitar të reagojë më shpejt kur përballet me një objektiv të njohur.
Prania e të njëjtave popullata të qelizave imunitare gjatë episodeve të veçanta të artritit sugjeron se inflamacioni i përsëritur mund të vijë nga qeliza që ishin përfshirë tashmë në episodin e mëparshëm. Në vend që të nisë nga e para, sistemi imunitar duket se riaktivizon një përgjigje inflamatore tashmë të krijuar.
Ky mekanizëm i kujtesës imunitare mund të ndihmojë në shpjegimin e faktit pse artriti mund të rikthehet vazhdimisht, edhe pasi trajtimi i kancerit ka përfunduar.
Pse shpërthimet e artritit mund të bëhen më të rënda
Studiuesit zbuluan gjithashtu se qelizat imunitare të përfshira në përsëritjen e sëmundjes dukeshin më aktive gjatë episodeve të mëvonshme të artritit. Ato prodhonin sasi më të mëdha molekulash sinjalizuese inflamatore, të cilat qelizat imunitare i përdorin për të komunikuar dhe për të ndikuar te njëra-tjetra.
Një tjetër zbulim ishte veçanërisht i papritur. Qelizat T rregullatore, të cilat normalisht veprojnë si një sistem frenues për të parandaluar aktivitetin e tepruar imunitar, filluan gjithashtu të prodhonin molekula inflamatore gjatë shpërthimeve të përsëritura.
Kjo sugjeron se disa nga qelizat përgjegjëse për mbajtjen nën kontroll të inflamacionit mund të kontribuojnë në të, duke dobësuar potencialisht aftësinë e organizmit për ta ndalur këtë përgjigje.
Studiuesit identifikuan gjithashtu rrjete të gjera komunikimi që lidhin qelizat inflamatore brenda kyçeve të prekura. Këto rrjete sinjalizuese u bënë më të theksuara gjatë episodit të dytë të artritit.
Së bashku, gjetjet sugjerojnë se shpërthimet e përsëritura përfshijnë një mjedis inflamator të koordinuar dhe gjithnjë e më aktiv, dhe jo thjesht disa qeliza imunitare që veprojnë në mënyrë të pavarur.
A mund të ndihmojë kujtesa imunitare në parashikimin e shpërthimeve të ardhshme të artritit?
Pavarësisht njohjes gjithnjë e më të madhe të artritit inflamator si një ndërlikim i imunoterapisë kundër kancerit, shkencëtarët ende nuk e kuptojnë plotësisht pse kjo gjendje prek disa pacientë, ndërsa të tjerët nuk e zhvillojnë kurrë.
Popullatat e sapoidentifikuara të qelizave imunitare mund të përbëjnë një pikënisje të rëndësishme. Studimet e ardhshme mund të përcaktojnë nëse këto qeliza mund të shërbejnë si biomarkues, domethënë tregues biologjikë të matshëm që i ndihmojnë mjekët të identifikojnë pacientët që kanë më shumë gjasa të përjetojnë artrit të përsëritur.
Kuptimi i rolit të qelizave imunitare që e mbajnë gjallë inflamacionin mund të ndihmojë gjithashtu në zhvillimin e trajtimeve më të sakta. Në mënyrë ideale, këto terapi do të parandalonin ose pakësonin shpërthimet e dhimbshme të artritit, duke ruajtur efektet e dobishme të imunoterapisë në luftën kundër kancerit.
Meqenëse studimi analizoi mostra nga vetëm gjashtë pacientë, do të nevojiten kërkime të mëtejshme për të konfirmuar gjetjet dhe për të përcaktuar nëse qelizat imunitare të identifikuara mund të parashikojnë me besueshmëri episodet e ardhshme.
Megjithatë, rezultatet ofrojnë një shpjegim premtues për një ndërlikim të vështirë të trajtimit të kancerit: një sistem imunitar i stërvitur për të kujtuar dhe luftuar tumoret mund të ruajë gjithashtu përgjigje inflamatore që vazhdojnë të dëmtojnë kyçet./ScienceDaily
