Rriqrat njihen gjerësisht si bartëse të sëmundjeve serioze si sëmundja Lyme apo encefaliti i shkaktuar prej tyre. Por specialistët theksojnë se rreziku i tyre nuk ndalet këtu. Një tjetër gjendje më pak e njohur, por potencialisht e rrezikshme, është edhe sindroma alfa-gal – një alergji ndaj mishit të kuq që mund të shfaqet disa javë apo muaj pas pickimit nga rriqra.
Çfarë është sindroma alfa-gal?
Kjo sindromë u identifikua për herë të parë rreth një dekadë e gjysmë më parë dhe po diagnostikohet gjithnjë e më shpesh, sidomos me rritjen e ndërgjegjësimit mjekësor. Ajo lidhet me një reagim të sistemit imunitar ndaj një molekule sheqeri të quajtur alfa-gal, e cila gjendet në mishin e gjitarëve si viçi, derri dhe qengji.
Ndryshe nga infeksionet bakteriale apo virale të transmetuara nga rriqrat, kjo gjendje është një reaksion alergjik. Sistemi imunitar, pas ekspozimit përmes pickimit, fillon ta identifikojë këtë substancë si të rrezikshme dhe reagon kur ajo merret më vonë përmes ushqimit.
Si ndodh reagimi alergjik?
Ekspertët shpjegojnë se kur rriqra e transmeton këtë substancë përmes pickimit në lëkurë, ajo mund të nxisë prodhimin e antitrupave. Më pas, kur personi konsumon mish të kuq, organizmi reagon sikur të përballet me një “armik”.
Kjo është edhe arsyeja pse alergjia mund të jetë e vështirë për t’u lidhur me ushqimin e konsumuar më herët, pasi simptomat shpesh shfaqen me vonesë – deri në disa orë pas ngrënies.
Cilat ushqime nuk ndikohen?
Sindroma alfa-gal nuk lidhet me konsumimin e shpezëve, peshkut apo vezëve. Në shumicën e rasteve, këto produkte nuk shkaktojnë reaksion tek personat e prekur.
Simptomat kryesore
Shenjat mund të ndryshojnë nga personi në person, por më të zakonshmet janë:
skuqje dhe irritim i lëkurës
kruarje e fortë
probleme me tretjen si fryrje apo dhimbje barku
reaksione alergjike të përgjithshme
Në raste më të rënda, mund të ndodhin komplikime serioze si vështirësi në frymëmarrje, ënjtje apo anafilaksi, një gjendje që kërkon ndërhyrje urgjente mjekësore.
Diagnostikimi
Për të identifikuar sindromën përdoren analiza gjaku që zbulojnë antitrupat IgE ndaj alfa-gal. Megjithatë, mjekët theksojnë se vetëm analiza laboratorike nuk mjafton për diagnozë të plotë, pasi mund të ketë edhe rezultate jo të sakta pa praninë e simptomave klinike.
Specialistët nënvizojnë se, në disa raste, alergjia mund të dobësohet apo të zhduket me kalimin e kohës, por shmangia e pickimeve të reja nga rriqrat mbetet thelbësore për të reduktuar rrezikun e rikthimit të saj.
